చారుత రాంతరంగుఁడు సు సంయమనుండు పరోపకార చిం
తా రత మానసుండు సమదర్శిత శోక సుఖద్వయుండు దు
ర్వార భవాత్త సంకట సురక్షిత భక్త వరేణ్య గణ్యుఁడుం
దారక కృష్ణ నామ జప తత్పర ధన్యుఁడు పేర రాజిలన్ 44
నిత్యాణ్వేషియు సత్య శోధకుఁడు సందీప్తాంతరంగుండునుం
గృత్యాకృత్య వివేకి సద్హృదయ సంకేతుండు నిర్మోహుఁడున్
దైత్యవ్రాత విరోధి సచ్చరణ పద్మద్వంద్వ మగ్నాత్ముఁడై
నిత్యం బుండెను మద్గురుండు నతులన్ నే నిత్తు సద్భక్తినిన్ 43
విశదము భూ జనావళికిఁ బ్రీతి నొసంగఁ గరమ్ము నీకు నో
శశి రవి నేత్ర! రాజు సహ జాతను బత్నిగఁ చేసె భానుఁ డా
ది, శుభ కరాల పాదములఁ దీరుగఁ జేయుచు నుండు సేవలన్
భృశముగ నో త్రివిక్రముఁడ! పృథ్విని నింగిని దాఁటు వేళలో 42
పల్లవ వ్రాతమ్ము పరిఢవిల్లి విరియు పరమ పావన భూమి పాఠశాల
ఱాల నెల్లఁ గడిగి మేలి మణులఁ జేయు పర్ణశాల విశాల పాఠశాల
బాల బాలికలను బౌరుల నొనరింపఁ బాటుపడు నిల నీ పాఠశాల
విద్యతో సంస్కార వృద్ధి నొసఁగి మానవత్వము పెంచు నీ పాఠశాల
పీఠ మెల్ల పండితుల కీ పాఠశాల
పామరుల కెల్ల దీపమ్ము పాఠశాల
పాట లాటల కాణాచి పాఠశాల
పరమ గురువుల నిలయమ్ము పాఠశాల 41.
ధ్వనితాన్వేషిత విద్వ
ద్వనులకు భారత క థానువాద ప్రతిభా
ధనులకు బుధ మాన్యులకున్
వినతులు ద్విత్వాక్షర సుకవిత్రయమునకున్ 40
రక్షింపఁ బడఁగ ధర్మం
బక్షయముగ నుర్వి లోన నంచిత రీతిన్
రక్షించును దద్ధర్మము
సక్షేమము సకల జనుల సముచిత రీతిన్ 39
దశావతారములు.
హరికి సు మీన దేహునకు నద్భుత కూర్మ వపో విరాజికిం
బరమ వరాహ గాత్రునకు భవ్య నృసింహ శరీర ధారికిన్
సురుచిర వామనాఖ్యునకు సుందర భార్గవ రామచంద్ర కృ
ష్ణ రమణ బుద్ధ కల్కి వర నాముల కిత్తును మ్రొక్కు లింపుగన్ 38
శ్రీ వేదుల సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి గారి సహస్ర చంద్ర దర్శనోత్సవ సందర్భము:
నలినజ వంశ మణిని వే
దుల సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రి దుర్జయ కవినిన్
లలితాంతరంగు ఘన ని
శ్చల మతినిం దలఁచి యిత్తు శత వందనముల్ 37
నిశిత గతి నుభయ భాషా
విశారదులు శాస్త్రి నామ విఖ్యాతు లిలన్
దశ దిశ లందుం బడసిరి
యశమ్ము గురు సార్వభౌముఁ డని సంప్రీతిన్ 36
వేదు లఖిల వేద్యమ్ముల
వేదుల కుల నామ మట్లు విశదం బయ్యెన్
వేదుల వారి వచనములు
వేద సమానమ్ము లెన్న విశ్వం బందున్ 35
చంద్ర సహస్రం బరసెన్
సాంద్ర శత వసంతము లవిచార మరయ దే
వేంద్రుఁ డొసఁగి వర మీ కవి
చంద్రునకు నొసంగుఁ గాక శాంతి సుఖమ్ముల్ 34
వేదుల వృత్తము. (భరనభభమయ; యతి 10.)
శశ్వ దనన్య సద్యశ ఉషః కిరణావృత భాస్వద్గాత్రునిన్ మా
హేశ్వర శుద్ధ సూత్ర రచ నేద్ధ విశారదు భాషా శాస్త్ర మూర్తిన్
విశ్వ వినోద కారక కవిప్రవరేణ్యుని విద్వన్మాత్రునిన్ వి
శ్వేశ్వరుఁ డిద్ధరామరుని నింపుగఁ బ్రోవుత సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రిన్ 33
దారుణోద్యమములు:
ఘోరము ప్రశ్న పత్రము లగోప్యము లైన నకాల మందు నే
దారిని నేరఁగా నగును దైవ మెఱుంగును బాటవమ్ములన్
నేరి లిఖించు వారలవి నేరని వారిని నేర శక్యమే
వారక గట్టి యత్నమున భద్ర పరీక్షల నీయ లేని య
వ్వారినిఁ దప్పు పట్ట వలెఁ బాత్రులె శిక్షకు ఘోర భంగినిన్ 32
పేరునకే యహింస మన వీర విహారము సేయు వారికిన్
మూరుచు స్వప్రయోజన సుపోషణ కాము లొసంగి యండనుం
బోరి ప్రభుత్వ విత్తములఁ బూర్ణము నాశ మొనర్ప రేఁగఁగా
దారుణ రీతి నెల్లెడలఁ దల్పఁ బ్రజా ప్రవర స్వతంత్రమే 31
విభులుగ నెవ్వరున్న నల వింతలె యిట్టివి ఘోర కృత్యముల్
విభుతయె లేని వారలు విభిన్న మనస్కులు విస్మరించి త
న్నిభముల దారుణమ్ముల జనింప స్వ కాలము నందు మున్నహో
నభమును దాఁక నార్వఁగను న్యాయమె చేయుచు నుద్యమమ్ములన్ 30
తప్పట సంభవించె నని తప్పుకొనంగ నమాత్యుఁ డంతటం
దప్పొనరించి నట్టి నరుఁ దాఁకునె బెట్టిద మైన శిక్ష లోఁ
జొప్పడి నట్టి మూలమును శోధన మంచిత రీతిఁ జేయఁగా
నప్పు డమాత్య యుక్తముగ నత్యధికారిని నింక ముఖ్యులం
దప్పక యుంచి ప్రక్కన యథావిధిఁ గన్గొన నొప్పు దుష్టులన్ 29
కంచెకె యుండు మోపు లవకాశము లాఁకలి నాహరింపఁగా
నంచిత సస్య రాజము నహర్నిశ లందు గణింప నావు దా
మించి చరింపఁ జేనుల నమేయము మేయునె దూడ గట్టుపై
వంచకు లంచు నెంచ వలె బాధ్యత గొన్న పదాధికారులం
బంచనఁ బెట్టి ముందుగను వారి విచారము సేయ నొప్పగున్ 28
నష్టము కల్గఁ గొందఱికి న్యాయ మొనర్పఁగ వారి కెల్లఁ బె
న్కష్టము లీయ నన్యులకు న్యాయమె పాలన మాప యుక్తమే
దుష్ట విరోధి సంతతికిఁ దోరముగా నవకాశ మీయఁగా
నిష్టమె దేశ వాసులకు నెల్లర కత్తఱి నిస్సిరో కటా 27
గద్యము నందు స్వప్రతిభఁ గమ్ర విధమ్ముగఁ దెల్ప వీ లగున్
హృద్య ప దాసమాన వర వృత్తి సమేత మలంక్రియాదులన్
వేద్యము పాండితీప్రతిభ విజ్జుల కింపుగ నౌను సద్యమే
యాద్యము సర్వ కావ్యముల కల్పముగా మది నెంచ వచ్చునే 26
పద్యము వ్రాయ నొప్పుఁ బద పంక్తుల దోషము లేక యెచ్చటం
జోద్య విసంధి పాతములు సొప్పడ నీయక యంత రాచ్చులే
హృద్యము లైనఁ ద్యాజ్యములు కృత్యములౌ ద్రుత సంధు లంచునున్
వేద్యము గాఁగ నింపుగఁ, బ్రవీణులు, ముందు తరాల వారికిన్ 25
పుట్టుట కాదు పాపము విభూతి దలిర్ప నెఱింగి తన్ను దా
నెట్టుల నైన నిత్య మన నెవ్విధి నొప్పని భూతలమ్మునున్
నెట్టన వీడి నిత్య మగు నీరజ నాభుని లోకమందునే
పుట్ట శ్రమింప జీవులకు భూరి తరంబగు లక్ష్య మెన్నఁగం
బట్టి! యెఱుంగు మోక్ష మన వైష్ణవ లోకము నెమ్మిఁ జేరుటే 24
తల్లి ప్రేమ
సాఁకు సివంగి పిల్లలను సాఁకును బెబ్బులి యాత్మ సంతతిన్
వీఁకను ద్రిప్పి కూనలను వేఁగి బిడాలమె యేడు చోట్లకున్
సాఁకును సారమేయ మిల సాఁకును పిల్లల జాగరూకతన్
లోకము నందుఁ దల్లులకు రోసిన సామ్యము నుండ నేర్చునే 23
జగతిం గ్రూరము లైన జంతువులు స్వచ్ఛందమ్ము శాబమ్ములన్
విగతక్రూరము ప్రీతిఁ బెంచును గదా విధ్యుక్త ధర్మం బనన్
ఖగసందోహము నట్ల వర్తిలదె యీ కారుణ్య మెబ్భంగి నే
ర్వఁగ నయ్యెం గడు చిత్రమే తలఁప సంభావ్యమ్ము మాతృత్వమే 22
లోకజ్ఞానము పిక్కటిల్ల మఱి యాలోచింప మర్త్యాలి యం
దీ కారుణ్యము కల్గు టెట్లరుదు వర్ధిల్లుం గదా స్త్రీలకున్
సాకారం బయి తల్లి ప్రేమ మది నత్యంతమ్ముగా నిత్యముం
దాఁకం జాలును నింగిఁ బొంగి కడు తాత్పర్యమ్మునన్ వింతయే 21
తాఁ దిన కున్న బిడ్డలకుఁ దప్ప కొసంగదె యన్నపానముల్
వేదన లెన్ని కల్గినను వింతఁగఁ బంచును సంతసమ్ములం
గాదన కెన్నఁ డేని తమకమ్మునఁ దీర్చును బిడ్డ కోరికల్
పాదము లంటి మ్రొక్కవలెఁ బన్నుగ భక్తిని మాతృదేవికిన్ 20
సతతము కాచు చుండుఁ గద చక్కఁగఁ గంటికి రెప్ప చందమే
వెత లవి సేరకుండఁ గనుఁ బెద్ద మనమ్మునఁ దల్లి నిత్యముం
గతలను జెప్పి నిద్ర నిడుఁ గమ్మగఁ బాడును జోల పాటలన్
నతులిడఁ దల్లి కెన్నఁడు ఘనమ్ముగ నొప్పును మానవాలికిన్ 19
కల రిద్ధాత్రిని రామరావునకు శంకాహీన దుర్వార ధూ
ర్తులు సాధింపఁ డొకం డహో జయము విద్రోహమ్ము సేపట్టినం
గలుషాత్ముండు మఱొక్కరుండు ఘన ధిక్కారస్వ రోగ్రుండునై
చెలరేఁగన్ జయ లక్ష్మినిం బడసె నిశ్శేషారి సంఘమ్మునన్ 18
ఇఁకఁ బిమ్మటేమి వాకిలిఁ
బ్రకటింపుఁడు వలదని వలపత్రము వెలయన్
సుకవి గణ చోదనంబై
వికసింప శివాభరణము విశ్వము నందున్ 17
[పిమ్మటేమి వాకిలి = Whatsapp, వలపత్రము = Blog (web log)]
అవమానం బని నిన్ను నెంచెదరు నిత్యం బాత్మ లందుం బరా
భవ మన్నం బరమంపు మోక్షమని సంభావింప నొప్పున్ ధరన్
స్వవనీ సంతతి మోక్ష కారణము నిత్యానంద సంధాయినీ
భవ బంధమ్ములఁ ద్రెంపు మమ్మ వసుధా భద్రమ్ము నిమ్మా కలిన్ 16
[పరా + అభవము = పరమ మైన జన్మ రాహిత్యము]
ఈ వపరాభవై తనరి హీనపరాభవ గానొనర్పుమా
యీ వసుధాతలమ్మును నహీన పరాభవ వత్సరంబ నీ
దీవనలే సెలంగఁ గడతేఱ విపత్తులు విశ్వ మందు వే
కావు మొసంగి శాంతిని సుఖమ్మును మెండుగ మానవాళికిన్ 15
పెరిగెఁ బరాభవమ్ము లిల విశ్వ విశేష జనాంతరమ్ములన్
నరులకు ద్వేష భావము ఘనమ్ముగ నాత్మల నుద్భవించెనే
విరివిగ యుద్ధ మేఘములు విశ్వ నభమ్మున సంచరింపఁగా
నరయవె నూత్న వత్సరమ యమ్మవు నై యిల నింకఁ గావవే 14
నల్ల నయిన వ్యాపారము చెల్లదు గద
కొనెడి వారలు లేకున్న మనుజు లందు
లంచ మే రీతిఁ గైకొను మించి లంచ
మీక యున్నచో నరు లెల్ల రూక లున్న 13
ట్రంపు పగటి కలలు వికటమ్ముగఁ గను
నాపితిని భారత రణము నను నొక పరి
యాకు పచ్చ నేల తనది యను మఱి యొక
తూరి క్యూబాను వెస మ్రింగుదు నను నాస
నా యిరాను పని సమసె ననును నేఁడు 12
నాది నాదని దేశాధినాథుఁ డడరు
నెమ్మి బుద్బుదం బైన జీవమ్ము వోవ
నెచ్చటికిఁ బోయె నా రాజ్య మెల్లఁ జూడ
నేర్చునె జనుల నొక్కరిని నయిన నిఁక 11
కన రెవ్వరు కనిన నొక ర
యిన నుత్తర మొసఁగ రే మెయి నుదా సీనం
బనయం బిట వర్ధిల్లును
మన కవు లెల్లరు నితాంత మౌనవ్రతులే 10
బాల్యావస్థ మనో చాం
చల్య మిచటి ప్రచురణమ్ము చాపచ్యుత దు
శ్శల్యం బరణ్య రోదన
తుల్యంబే సుండి వితత దుఃఖాస్పదమే 9
కవి లోకారణ్యం బిట
వివేక పరిశీల నైక వివిధ కవి వరే
ణ్య విహార విహీనం బయి
ఛవి హీనం బయి మసల విచారం బయ్యెన్ 8
వెలఁదుల మిన్న బంధుజన వృద్ధ జనావళి సుప్రసన్న వె
న్నెలఁ దలపించు మానసము నిండుగ వెల్గెడి ముద్దరాలు తే
నెలఁ గురియించు వాక్యముల నీరజ లోచన నాథు నెప్డు సే
వల నలరించు భామ యని పల్కుదు రెల్లరు రామలక్ష్మినిన్ 7
నీదు స్వగ్రామ మెయ్య దని యడుగంగఁ
జారు వైకుంఠ మందును సద్య మడరి
యెవరు మీవా రని యడుగ నెలమి నేను
బదు లొసంగుదు హరిధామ వాసు లంచు 6
బడులు వడి వడి వెడ యెడలఁ
గడు నడరించుఁ గడఁక నిడుఁ గడ విడిముడులన్
బడు లిడు మెఱవడి కడిమిన్
బడుల గుడు లని నుడువ దడఁబడి వెడలకుమా 5
[వెడ = అల్పము; ఎడ = హృదయము ; అడలించు = వర్ధిల్లఁ జేయు;
విడిముడి = ధనము; మెఱవడి = గౌరవము]
నిండుగ నూర్వసంతములు నెమ్మి శరీరము నందు డెందమం
దుండఁగ బంధు వర్గము సహోదర సంయుత సోదరీమణుల్
మెండుగ నుండ నాత్మజ సమృద్ధి ధ నామిత ధాన్య భూ లస
న్మండన వాహ నావసధ మండలి వర్ధిలు గావుతన్ ధరన్ 4
నన్నయ వ్రాసె మున్నల ఘనస్తవనీయ మహాంధ్రభాషలో
వన్నెలు చిందు భారతము వ్యాకరణమ్మును శబ్ద శాసనుం
డన్న ప్రసిద్ధి నంది మఱి యాంధ్రము నందు సనాతనుల్ కవుల్
మున్నొక రైన లేనియెడఁ బో పరిపక్వత నందు నెట్టు లీ
మన్ననఁ బొందుఁ దెన్గిలఁ గ్రమమ్మునఁ జెందక వృద్ధి సద్యమే 3
అంబుధిఁ బానవట్ట మన నర్యమ బింబము రుద్ర లింగమై
యంబర మందు నుద్భవము నందెను వింతగ విశ్వనాథుఁడే
సాంబ శివప్రసిద్ధ పరమాంచిత తేజమె యర్చికోటులై
సంబర మొప్ప విశ్వమునఁ జక్కఁగ నిండెను వెల్గు నీయఁగా
బింబమె యస్తమించె శశిభృత్తు లయం బొనరించె నిద్రకై
యింబడరంగ లోకులకు నించుక కాలము విశ్వమంతటిన్ 2
ఇల నిరు వేలపై నిరువ దింకను నాఱవ యేఁ డొసంగుతన్
ఫలములు మానవాళికి నపారము లాయు రరోగ సారముల్
సలలిత రీతి సంపదలు సౌఖ్యము శాంతిని స్నేహ వృద్ధులన్
విలయము నంద వైరములు విశ్వము నందు నిరంతరమ్మునున్ 1
కామెంట్‌లు లేవు:
కామెంట్‌ను పోస్ట్ చేయండి